Poidła kulowe: Jak zapewnić bydłu i koniom wodę również zimą bez prądu?

Poidło kulowe zostało zaprojektowane przede wszystkim z myślą o bydle i koniach. W przeciwieństwie do zwykłych otwartych zbiorników wykorzystuje izolowaną konstrukcję oraz ruchomą kulę, która zakrywa dostęp do wody.

Zasada działania jest prosta. Gdy zwierzę chce się napić, naciska kulę pyskiem i uzyskuje dostęp do wody znajdującej się wewnątrz poidła. Po zakończeniu picia kula wraca do pierwotnego położenia i ponownie zakrywa otwór do pobierania wody. Dzięki temu ograniczana jest utrata ciepła, a woda jest lepiej chroniona przed temperaturą zewnętrzną i zanieczyszczeniami.

Za automatyczne uzupełnianie wody odpowiada zawór pływakowy, który przy obniżeniu poziomu wody umożliwia dopływ świeżej wody.

Dużą zaletą jest to, że poidło nie wymaga podłączenia do prądu ani ogrzewania elektrycznego.

Poidła kulowe wykorzystują połączenie kilku rozwiązań, które pomagają utrzymać temperaturę wody powyżej punktu zamarzania. Podstawą jest podwójna izolacja, która ogranicza straty ciepła. Ważną rolę odgrywa również kula zakrywająca otwór do pobierania wody, która zapobiega jej szybkiemu wychładzaniu.

Sama izolacja jednak nie wystarczy. Aby woda nie zamarzała, ważne jest, aby zwierzęta regularnie korzystały z poidła. Zużyta woda jest bowiem uzupełniana świeżą wodą dopływającą z głębokości poniżej strefy przemarzania gruntu, która ma wyższą temperaturę niż otaczające ją mroźne powietrze.

Na przykład poidła kulowe Kerbl i Melasty są przystosowane do pracy w temperaturach nawet do −30 °C. Odporność ta zależy jednak od prawidłowego montażu i wystarczającego poboru wody.

Jednym z najważniejszych czynników wpływających na prawidłowe działanie poidła kulowego jest ilość wody regularnie pobieranej przez zwierzęta.

Jeśli z poidła korzysta odpowiednia liczba zwierząt, woda jest na bieżąco wymieniana i uzupełniana cieplejszą wodą z rury doprowadzającej. Dzięki temu zmniejsza się ryzyko zamarznięcia.

Jeżeli jednak poidło jest przeznaczone dla większego stada, a korzysta z niego tylko kilka zwierząt, wymiana wody może być niewystarczająca. Podczas silniejszych lub długotrwałych mrozów woda może wtedy zacząć zamarzać, mimo że poidło ma wysokiej jakości izolację.

Przy wyborze należy więc uwzględnić nie tylko pojemność poidła, ale także rzeczywistą liczbę zwierząt, ich zapotrzebowanie na wodę oraz częstotliwość korzystania z poidła.

Chociaż poidła kulowe są znane przede wszystkim ze swojej ochrony przed zamarzaniem, sprawdzają się przez cały rok.

Dzięki izolowanej konstrukcji pomagają również ograniczać nadmierne nagrzewanie się wody w miesiącach letnich. Bardziej zamknięta konstrukcja ogranicza ponadto przedostawanie się zanieczyszczeń do poidła. Dzięki temu woda jest mniej narażona na opadające liście, kurz oraz inne zanieczyszczenia z otoczenia. Nie oznacza to jednak, że poidło nie wymaga regularnego czyszczenia.

Prawidłowy montaż ma kluczowe znaczenie dla działania poidła kulowego zimą. Nawet dobrze izolowane poidło nie zapobiegnie bowiem zamarzaniu, jeśli przestanie do niego dopływać woda.

• Doprowadzenie wody poniżej strefy przemarzania gruntu

Rura doprowadzająca wodę musi być poprowadzona na głębokości, na której grunt nie zamarza. Często podaje się około 80–100 cm, jednak wymagana głębokość zależy od konkretnych warunków klimatycznych i lokalnych i może być większa.

Ważne jest również odpowiednie zaizolowanie rur, szczególnie w miejscu, w którym woda wpływa do poidła.

• Stabilne ustawienie

Poidło należy ustawić na solidnym i równym podłożu oraz prawidłowo je przymocować. W przypadku montażu na betonowej podstawie konieczne jest przestrzeganie zaleceń producenta, aby uniknąć niepotrzebnych strat ciepła.

• Prawidłowe ustawienie kuli i poziomu wody

Kula musi swobodnie poruszać się w otworze do pobierania wody. Jeśli poziom wody zostanie ustawiony nieprawidłowo, kula może przymarznąć do krawędzi otworu, uniemożliwiając zwierzętom dostęp do wody.