Autor: Pavel Frček
21.10.2025
Jak karmić bydło?
Prawidłowe żywienie jest absolutną podstawą zdrowia i wydajności krów mlecznych. Krowy są wymagającymi zwierzętami – niezależnie od tego, czy chodzi o produkcję mleka, rozród czy ogólny dobrostan, każdy składnik dawki pokarmowej ma swoje znaczenie. W tym artykule przyjrzymy się zasadom żywienia krów mlecznych i ich cieląt w warunkach domowych oraz w mniejszych gospodarstwach.
Podstawowe zasady żywienia
- Stopniowe zmiany paszy – zwierzęta są wrażliwe na nagłe zmiany, dlatego każdą modyfikację należy wprowadzać stopniowo.
- Wiek i wydajność – inną dawkę potrzebuje jałówka, a inną wysoko wydajna krowa.
- Przechowywanie pasz – pasza musi być sucha i zdrowa, nigdy nie podawaj spleśniałej ani zaparzonej.
- Dostatek wody – woda jest podstawowym składnikiem odżywczym, a jej spożycie może być bardzo wysokie (patrz niżej).
Skład mieszanki paszowej dla krów mlecznych
Największą część dawki pokarmowej (75–80%) powinny stanowić pasze objętościowe – siano, zielonka, sianokiszonka, kiszonka. Ta część zapewnia podstawową ilość włókna potrzebnego do prawidłowego trawienia. Kolejnym elementem są pasze treściwe, które stanowią źródło energii i białka. Podaje się je w ograniczonych ilościach (maks. 3 kg na jedno karmienie), najlepiej równomiernie rozłożonych na dwa posiłki dziennie. Warto również dodawać substancje uzupełniające – mocznik, minerały (wapń, fosfor, sód, potas) i witaminy są niezbędne dla zdrowia, odporności i produkcji mleka.
Żywienie w formie TMR
Najbardziej odpowiednią i efektywną formą karmienia jest tzw. TMR (Total Mixed Ration) – całkowicie wymieszana dawka paszowa, która zawiera idealne proporcje pasz objętościowych i treściwych. Dzięki temu każda krowa otrzymuje taką samą ilość składników odżywczych w każdym kęsie.
Pobór wody
Pobór wody jest kluczowy dla zdrowia krów. Krowy zasuszone (nieprodukujące mleka) spożywają 30–50 litrów wody dziennie, krowy w laktacji około 100–120 litrów dziennie. W czasie wysokich temperatur spożycie może wzrosnąć nawet do 180 litrów dziennie. Zasadą jest zapewnienie czystej, świeżej wody, dostępnej przez cały czas.
Żywienie cieląt
Żywienie cieląt przebiega w trzech głównych etapach:
- Okres siarowy (1.–6. dzień): kluczowy dla odporności, cielę musi otrzymać odpowiednią ilość dobrej jakości siary jak najszybciej po urodzeniu.
- Żywienie mleczne (6.–56. dzień): podaje się mieszankę mleczną lub mleko. Cielę stopniowo zaczyna próbować starter – wysokiej jakości paszę roślinną.
- Żywienie roślinne (od 56. dnia): po odsadzeniu cielę przechodzi na stały pokarm. Dzięki starterowi, podawanemu już od 4. dnia życia, przedżołądki rozwijają się prawidłowo.
Inne artykuły
05.08.2026
Jak prawidłowo podlewać ogród podczas upalnych dni i oszczędzać wodę
Podczas gorących letnich dni ogród potrzebuje odpowiedniej ilości wilgoci. Nie oznacza to jednak, że należy podlewać go codziennie lub zużywać duże ilości wody. Znacznie ważniejsze jest wybranie właściwej pory, sposobu i intensywności podlewania. Dzięki kilku prostym zasadom możemy zapewnić roślinom potrzebną wilgoć, wspierać ich zdrowy wzrost, a jednocześnie nie marnować wody.
Czytaj artykuł
03.08.2026
Jak zaoszczędzić czas przy codziennej opiece nad kurami?
Chów kur przynosi wiele radości, ale jednocześnie wymaga regularnej opieki.
Czytaj artykuł
03.08.2026
Jak zadbać o ogród podczas urlopu? Przygotuj rośliny na swoją nieobecność
Letni urlop to czas spokoju i odpoczynku. Dla ogrodu jednak nawet kilka dni bez regularnej pielęgnacji może stanowić duże obciążenie. Wysokie temperatury, niedobór wody i intensywne słońce mogą uszkodzić warzywa, kwiaty, trawnik oraz rośliny uprawiane w pojemnikach. Jeśli jednak odpowiednio przygotujesz ogród przed wyjazdem, po powrocie nie musisz obawiać się zwiędniętych roślin ani wyschniętych grządek.
Czytaj artykuł