Jak rozpoznać ruję u poszczególnych gatunków zwierząt?

U krów ruja jest dość wyraźna. Krowy mleczne w tym czasie często obniżają wydajność mleczną i stają się znacznie bardziej aktywne. Biegają, wskakują na inne krowy, a później pozwalają innym wskakiwać na siebie. Z pochwy wypływa lepki śluz, który po zakończeniu rui często zawiera krew. W tym stadium nie ma już sensu dopuszczać samicy. O krowie w rui mówi się potocznie, że „biega”. Do dokładniejszego określenia rui można zastosować metody laboratoryjne. Można ją także wykryć poprzez badanie palpacyjne lub za pomocą specjalnych urządzeń.

U loch ruję zazwyczaj stwierdza się przy pomocy tzw. próbnika, czyli samca, który przechadza się pomiędzy samicami. Jeśli locha reaguje na jego obecność chrumkaniem, ale jeszcze nie pozwala dotknąć grzbietu, ruja dopiero się zaczyna. Gdy jednak samica pozwoli dotknąć lędźwi i pozostaje nieruchoma, znajduje się w pełnej rui i jest to idealny moment do krycia. Ten objaw nazywa się odruchem bezruchu i znacznie ułatwia zapłodnienie, ponieważ samiec nie musi gonić samicy.

Klacze w rui często znacząco zmieniają swoje zachowanie. Stają się niespokojne, nieposłuszne i nie reagują na polecenia. Typowe jest unoszenie ogona, częste oddawanie moczu oraz tzw. „błyskanie”, czyli eksponowanie narządów płciowych. U klaczy również można użyć próbnika, ale wyłącznie przez solidną barierę, aby nie doszło do urazu samca ani samicy. Ruja może być stwierdzona także poprzez badanie palpacyjne lub USG, przy czym najczęściej stosuje się ultrasonografię. Badanie palpacyjne u koni nie jest zalecane, ponieważ ich ściana jelitowa jest krucha i grozi uszkodzeniem.

U owiec ruję najczęściej obserwuje się przy pomocy próbnika, ponieważ jej objawy są bardzo subtelne. Z tego powodu inne metody rzadko są stosowane. O rui u owiec mówi się, że „grzeją się”. Kozy natomiast przechodzą ruję bardzo wyraźnie. Często głośno beczą, machają ogonem i stają się niespokojne. Dawniej na wsiach każdy wiedział, kiedy koza ma ruję, bo było ją słychać daleko. Potocznie mówi się, że „parskają”.

Ruja u suk rozpoznawana jest po zmianach w zachowaniu i wydzielinie z pochwy. Typowym objawem jest krwista wydzielina, a najlepszy czas do krycia przypada zwykle około 9–13 dnia od jej pojawienia się. W tym czasie suka jest bardzo atrakcyjna dla psów i sama zachowuje się inaczej niż zwykle. U suk ruję określa się mianem „cieczki”. Samica królika, czyli królica, ma tzw. owulację prowokowaną. Oznacza to, że owulacja następuje dopiero podczas aktu płciowego, a nie wcześniej, jak u innych zwierząt. Kotki przechodzą ruję bardzo intensywnie. Głośno miauczą, mruczą, ocierają się o różne przedmioty i są znacznie bardziej pieszczotliwe. Typowe jest również kucanie z wypiętym zadem i uniesionym ogonem, kiedy przyjmują pozycję odpowiednią do kopulacji.